BLOG

16/01

Dr. Hanne, family doctor

Mijn consultatie in Beit Hanoun loopt deze week aardig vol. We hebben in de apotheken van het dorp posters verspreid om bekend te maken dat er een Belgische 'family doctor' gratis consultatie doet in Al-Qods en ook de dorpse geruchtenmolen doet duidelijk zijn best. Een huisarts zoals wij die kennen bestaat eigenlijk niet in Gaza. Als ik me aanvankelijk voorstelde als “general practicioner” kreeg ik veel bedenkelijke blikken.

Mijn consultatie in Beit Hanoun loopt deze week aardig vol. We hebben in de apotheken van het dorp posters verspreid om bekend te maken dat er een Belgische 'family doctor' gratis consultatie doet in Al-Qods en ook de dorpse geruchtenmolen doet duidelijk zijn best. Een huisarts zoals wij die kennen bestaat eigenlijk niet in Gaza. Als ik me aanvankelijk voorstelde als “general practicioner” kreeg ik veel bedenkelijke blikken. Een generalist doet hier enkel de triage naar de specialisten en behandelt zelf bijna niets. Daarom heb ik mezelf maar omgedoopt tot een “family doctor”, een specialist in integrale zorg voor alle leden van het gezin. Dat boezemt de collega's meer vertrouwen in. Bovendien lieg ik niet als ik vertel dat ik in België zowel zwangere vrouwen, kinderen als oudere mensen opvolg en behandel.

 

 Een “suedi” is een dokter in de UNRWA-kliniek, zo genoemd omdat die voor een belangrijk deel met Zweeds geld gefinancierd worden. Suedi's worden overstelpt met patiënten en hanteren slechts een beperkt aantal diagnoses en gratis basismedicatie. Keelpijn is bijvoorbeeld altijd een bacteriële amandelontsteking waarvoor je antibiotica krijgt. Als je probleem met deze behandeling niet opgelost is, ga je best zelf op zoek naar de juiste specialist in het openbaar ziekenhuis. Vaak zijn de onderzoeken die de specialist aanvraagt te duur en krijg je verder geen enkele uitleg over je diagnose. Dan begin je te dromen van een verwijzing naar een ziekenhuis buiten Gaza, in Egypte, Israël of de Westbank. UHWC probeert iets te doen aan het gebrek aan betaalbare, kwaliteitsvolle zorg. De consultaties en labo-testen kosten ongeveer de helft van wat mensen zonder ziekteverzekering betalen in de publieke gezondheidszorg. Even belangrijk is hun gezondheids-educatie en sociale activiteiten voor kinderen en ouders.

 

 Het manke gezondheidszorgsysteem van Gaza zorgt voor een hoop verkeerde verwachtingen bij de patiënten. Het geloof in medicatie en technologie als oplossing voor alle problemen is overweldigend sterk. Er is overconsumptie van de gratis UNRWA-medicatie terwijl de meeste meer gespecialiseerde behandelingen te duur of onbeschikbaar zijn. Door de constante dreiging van de bezetting en de trauma's uit de oorlogen lijden enorm veel kinderen en volwassenen aan angst en depressie. Tegelijk is er een cultureel taboe rond mentale problemen. Psychiatrische aandoeningen worden gezien als een boze geest die door een vijand op je af wordt gestuurd. Een sjeik kan die geest tegen stevige betaling wegjagen door hartstochtelijk te bidden en aan het slachtoffer voor te lezen uit de Koran. Ga in dit klimaat maar eens tegen mensen vertellen dat ze geen onderzoeken nodig hebben, noch medicatie. Dat hun maagpijn psychosomatisch is en dat ze zich beter zullen voelen als ze proberen wat meer te bewegen en gezonder te eten. Hoe moeten ze daar aan beginnen? Er is hier plaats noch tijd voor sport. “Geef me toch alstublieft gewoon een pil waarmee ik me onmiddellijk beter voel.”

 

 Het feit dat ik uit het verre, magische Europa kom, dicht mij voor sommigen uitzonderlijke capaciteiten toe. Zo kwam een 80-jarige man met een blaassonde via de buik op consultatie. Hij had al drie prostaatoperaties gehad en beste uroloog van Gaza kon niets meer voor hem doen. Hij zou de rest van zijn leven met de sonde verder moeten. Maar hij accepteert dit niet, hij is te beschaamd dat zijn vrienden het zakje urine zullen ontdekken wanneer ze samenkomen om te discussiëren. Of ik geen manier weet om hem weer normaal te laten plassen. Hij wil er zelfs voor naar België reizen als het moet.

 

 Ik ga op huisbezoek bij de 19-jarige Samaira. Ze is pas ontslagen uit het ziekenhuis van Beit Hanoun. Twee maanden geleden kwam ze daar binnen met een appendicitis, daarna kreeg ze een darmperforatie en werd ze naar de Westbank verwezen voor operatie. Ze keerde na drie weken compleet verzwakt met een stoma terug naar Gaza, waar ze nog een paar weken in het ziekenhuis bleef. Nu is ze eindelijk thuis. Haar eerste jaar aan de unief kan ze wel vergeten. Ze ligt in haar bed in het ruime familie-appartement waar ze woont met haar moeder, vader, 5 zussen en 3 broers. Al bij al gaat het redelijk goed. Maar Samaira voelt zich hier niet thuis. Dit appartement in het centrum van Beit Hanoun is hun huis niet. Ze kregen het toebedeeld nadat hun huis verwoest werd door Israëli's. Ze weet nog goed hoe in november 2008, een paar weken nadat haar 20-jarige broer werd doodgeschoten aan de grens, de tanks en bulldozers tot tegen hun huis reden. Ze kregen een kwartier om wat spullen naar buiten te slepen en even later was hun huis weg, met de grond gelijk gemaakt. Daar stonden ze dan met 9 kinderen, ouders en grootouders, dakloos, zonder iemand om uitleg aan te vragen. Jaren later hebben ze die uitleg nog steeds niet gekregen.

 Samaira's vader verloor ook zijn landbouwland en werd dan maar visser. Ze moet hardop lachen, “Mijn vader is de slechtste visser van Gaza. Visser kan je niet worden, je moet als visser geboren worden. De dag dat hij met een dikke vis naar huis komt gaan wij nooit meemaken.” Toch haten deze mensen niemand, iedereen is welkom voor thee. Ze zouden alleen graag willen dat ze veilig waren en dat alle kinderen goed werk konden vinden.

 

 Kijk even uit het raam van je knusse thuis en stel je voor dat daar in de straat een gepantserde tank staat. De soldaten roepen door de microfoon dat je onmiddellijk je huis moet verlaten. Je kijkt toe hoe bulldozers dit huis in een paar minuten van de aarde doen verdwijnen. De tank en de bulldozers trekken zich terug. Niemand heeft zijn gezicht laten zien. Opgeruimd staat netjes.

 

5348 keer gelezen