BLOG

29/08

Het Nationaal Congres van Karapatan: inzicht in het engagement van een Filipijnse activist

Elke drie jaar organiseert Karapatan haar Nationaal Congres waarbij meer dan honderd leden van over heel het land samenkomen om te vergaderen en seminaries te volgen. Het congres werd dit jaar gehouden in de context van de steeds meer zichtbare verschuiving naar tirannie onder President Rodrigo Duterte. Gedurende mijn stage kreeg ik ook de kans om het congres mee voor te bereiden en bij te wonen. 

Activisme is meer dan alleen 'cool' zijn, je krijgt een dieper begrip van sociale problemen en je moet studeren, veel studeren.

Voorzitster van Karapatan Marie Hilao-Enriquez opende het congres met een speech over de noodzakelijkheid van een mensenrechtenorganisatie zoals Karapatan in het huidige klimaat van repressie en uitbuiting. Ze vergewiste haar publiek ervan dat Karapatan een van de meest gehate organisaties is onder de huidige administratie en dat het regime onder President Duterte steeds meer afglijdt naar tirannie. 

De president heeft inderdaad al meerdere malen uitgehaald naar Karapatan, maar het is duidelijk dat zijn visie over het concept mensenrechten grondig vertekend is. Zo verkondigde hij ooit in een speech gericht naar mensenrechtenverdedigers, dat “jullie geven om de rechten van de mensen, maar ik geef om hun levens”. 

Hilao-Enriquez beargumenteerde haar stelling over de verschuiving naar tirannie door te verwijzen naar de recente, onwettige afzetting van de opperechter van het Filipijns hooggerechtshof en uitgesproken criticus van Duterte, Maria Lourdes Sereno. Ook de poging van de regering om de Filipijnen terug te trekken uit het Internationaal Strafhof, een gerechtshof dat instaat voor de vervolging van personen die verdacht worden van grove misdaden tegen de menselijkheid, wordt door de oppositie gezien als een ernstige dreiging voor de democratie van het land. 

Na enkele andere speeches en muzikale intermezzo’s verdeelden de leden van Karapatan zich in groepen om de richtlijnen van de organisatie te bespreken en het programma voor de komende drie jaar te verzilveren. Ondertussen bond ik een gesprek aan met Ameena, een nieuw lid van Karapatan uit de Cordillera regio. 

Ameena is 25 jaar oud, toont zich aanvankelijk verlegen in haar gebaren, maar spreekt daarna met een vastberaden stem wanneer ik haar vraag naar haar bezigheden als activist. Ameena kwam voor het eerst in contact met activisme gedurende haar middelbare schoolcarrière. Ze legt me uit waarom ze ervoor koos zich te engageren. 

“Ik kom uit een arme familie. Toen ik jong was, werkte mijn moeder als leerkracht en mijn vader had een winkel, maar toch hadden we niet genoeg geld om onze dagelijkse [kosten] te dekken. Op jonge leeftijd ervoer ik dus al hoe het was om in armzalige omstandigheden te leven,” vertelt ze.

“Wanneer ik op de middelbare school zat, hoorde ik activisten praten over sociale kwesties, en ik weet nog dat ik dacht – waw, zij zijn cool.” “Maar”, gaat ze verder, “activisme is meer dan alleen ‘cool zijn’. Je krijgt een dieper begrip van sociale problemen en je moet studeren, veel studeren. Dus begon ik mezelf bij te scholen. Ik denk dat mijn engagement hier begon.”   

Tijdens deze periode begreep ze dat de armoede die ze ervoer in haar kindertijd verband houdt met het groter spectrum aan problemen dat de Filipijnen teistert: uitbuiting (door o.a. buitenlandse bedrijven), endemische corruptie en machtsmisbruik, om slechts enkele op te noemen.  

Ik vraag haar vervolgens naar de manier waarop haar leven veranderde toen ze ervoor koos om zich als activist in te zetten. Ze legt me uit dat er verschillende risico’s zijn verbonden aan het engagement van een activist. “Bijvoorbeeld, [als student] bestaat de kans dat je niet kan afstuderen. Het kan gebeuren dat ze je punten veranderen.” Ik was ontzet om te horen dat zelfs van de universiteitsadministratie uit, kritische stemmen worden stilgelegd.  

“Omwille van de risico's wilden mijn ouders eerst niet dat ik een activist zou worden. Maar het is noodzakelijk dat ook zij worden onderwezen, want activisme is geen individueel, maar collectief engagement. Nu appreciëren ze mijn werk wel.”

De kracht en inspiratie voor haar engagement haalt Ameena bij de mensen die ze ontmoet tijdens haar werk. “Als je met hen praat en hun verhalen hoort – dat is bedroevend. Bijvoorbeeld… Arbeiders die slecht worden behandeld… [Door tijd met hen te spenderen], leer je hen te begrijpen. Je wilt dat ze, ooit in de toekomst, een beter leven zullen leiden.”

162 keer gelezen